Programme

TERUG

Musiekbonbons

Vorige Programme

Donderdag 31 Januarie 2019
21:10-22:00

Luister na ’n verwerking van ’n tema uit Mozart se opera, DIE HUWELIK VAN FIGARO. Dit is destyds deur nog ’n bekende komponis, Carl Czerny, gedoen. Czerny is meer as klavieronderwyser bekend, en sy verwerking van die tema vir klavier gee dan ook ’n ekstra dimensie aan die werk. Die pianis wat dit vertolk is Cyprien Katsaris. Hy speel op die CD, MOZARTIANA, ‘n hele aantal verwerkings van Mozart-werke deur ander komponiste, soos Liszt, Beethoven, Bizet en die solis self.

’n Bekende Russiese volkslied, STENKA RAZIN, handel oor die Kosakke-leier wat destyds ‘n opstand teen die Russiese adel en burokrasie in 1671 gelei het. Die Russiese Leërkoor sing die lied.

Donderdag 24 Januarie 2019
21:10-22:00

Luister na twee koorwerke van Anton Bruchner, ’n Duitse komponis wat tussen 1824 en 1896 geleef het. Hoewel hy bekendheid verwerf het vir groot simfonieë, was dit sy geestelike werke wat baie aandag getrek het. Hy was 'n toegwyde gelowige en het sy werk in diens van sy geloof gekomponeer. Van die bekendste werke wat hy nagelaat het, is sew misse, ’n Te Deum, ’n Magnifikat en talle psalmtoonsettings. Die twee koorwerke wat gehoor kan word, is AVE MARIA en die LOCUS ISTE.

Die Spaanse kitaarkomponis en -virtuoos, Ferdinand Sor, het geleef van 1778 tot 1839. Hy het ’n groot skat nagelaat van werke vir beginners tot die virtuoos. Hy het ook heelwat ander genres nadergetrek, soos ballet, opera en strykkwartet. Een van sy talle studies kan in hierdie episode gehoor word.

Donderdag 17 Januarie 2019
21:10-22:00

Luister na ’n kort werk van die Franse komponis, Charles Alkan, wat baie beïnvloed was deur Mendelssohn en Schumann se kort werke vir klavier. Alkan het na sy items as “sketse” verwys. Laurent Martin gaan een van hierdie “sketse” speel.

Nicolas-Charles Bochsa het van 1789 tot 1856 geleef. Hy is eintlik ‘n Franse komponis, maar het ná ‘n botsing met die gereg, na Londen uitgewyk en hom later in Sydney, Australië, gevestig. Hy was ‘n bekende harpspeler en het ook heelwat musiek vir dié instrument nagelaat. Die item waarna jy kan luister, is ‘n kort werk vir horing en harp.

Gottfried Homilius is ‘n Duitse komponis van veral geestelike musiek. Na J.S. Bach se dood is Homilius gesien as die vaandeldraer van hierdie soort musiek. Hy het ‘n hele paar misse, oratorios en passies nagelaat. Jy kan na sy ONSE VADER luister.

Donderdag 10 Januarie 2019
21:10-22:00

Luister na twee volksliedere van Israel en Kuba. Dit is altyd interessant hoe ‘n sekere melodie gebruik is om later as nasionale volkslied te gebruik. Die Oorlog van Bayamo het in 1868 in Kuba plaasgevind. Perudo Figuerdo het ‘n oorwinningslied gekomponeer vir die oorwinning van die plaaslike bevolking oor die Spanjaarde. In 1959 is die lied as nasionale volkslied van die eilandstaat aanvaar.

Nog 'n lied waarna jy kan luister is Du Parc se SOUPIR, wat sug beteken. Henri du Parc is ‘n Franse komponis wat tussen 1848 en 1933 geleef het. Hy het klas geloop by Cesar Franck, en het later saam met Saint-Seans die Nasionale Musiekvereniging van Frankryk gestig. Hy het dikwels liedere gekomponeer op tekste van bekende digters soos Goethe, Baudelaire en Gautier. Maar by SOUPIR het hy gebruik gemaak van woorde van Sully Prudhomme.

Donderdag 3 Januarie 2019
21:10-22:00

Luister na ‘n huldigingsmars wat Grieg opgedra het aan die Noorweegse koning, Sigund. Dit is maar net een van die bewyse van hoe patrioties die komponiste uit dié wêrelddeel was. Heelwat komponiste soos Sibelius het baie volkmelodieë gebruik as basis vir groter werke.

Daar is ook ‘n werk van die Duitse komponis, Kurt Noak. Hy het geleef van 1893 tot 1945. Sy bekendste werk is Heinzelmannchens Watchparade, vrylik vertaal as Die Kakiewagtebrigade. Die werk het in 1921 verskyn en sedertdien het talle verwerkings daarvan verskyn. Luister na ‘n weergawe vir 'n emsemble van klein instrumente.

Nog ‘n werk uit die program is n deel uit ‘n fagotkwintet van die Switserse komponis, Jean Du Puy. Hy was eintlik ’n violis wat later na Swede verhuis het, waar hy hoofsaaklik as komponis en musiekdirekteur van opvoedkundige instansies gewerk het.

Donderdag 27 Desember 2018
21:10-22:00

Heelwat komponiste het verwerkings van volksmelodieë gedoen. Luister na 'n galop van Josef Lanner. Hierdie Oostenrykse komponis het geleef van 1801 tot 1843. Hy was goed bevriend met Johann Strauss snr. Lanner het ook as dirigent opgetree wanneer van sy werke uitgevoer is. Daar word ook gegis dat hy meegeding het met Strauss snr, maar skynbaar het hulle wel goed oor die weg gekom.

Mozart het benewens sy talle groot werke soos die operas en simfonieë, relatief min kamermusiek gelewer. Hier verwys ons na die werke vir duos en trios vir strykers. In die eerste geval het hy net twee nagelaat, nl. KV 423 en KV 424, en wat trios betref net KV 266 en KV 404a.

Die program word afgesluit met die gevoelvolle DIE DOOD VAN ASE uit Grieg se PEER GYNT SUITE NO. 1. Die komposisie is gebaseer op Henrik Ibsen se drama oor die Noorweegse sprokieskarakter, Per Gynt. Grieg het na vele pogings en navorsing twee stelle suites gekomponeer wat beide dieselfde tema het.

Donderdag 20 Desember 2018
21:10-22:00

Heelwat komponiste het verwerkings van volksmelodieë gedoen. Luister na Beethoven se musikale indruk van ‘n Ierse melodie, NO RICHES FROM THE SCANTY STORE. Beethoven het ook melodieë uit Skotland, Engeland en Wallis geneem, en sy unieke aanslag bygevoeg.

Felix Mendelssohn het 'n groot aantal liedere sonder woorde gekomponeer. Hierdie genre moenie verwar word met die kunslied nie. Mendelssohn het self daarna verwys as emosionele sketse. Luister na Mendelssohn se LIED SONDER WOORDE no. 4 in B mineur uit sy Opus 30.

W.A. Mozart het amptelik 5 vioolkonserte nagelaat. Dan is daar ook ‘n ADAGIO VIR VIOOL EN ORKES, en twee RONDOS VIR VIOOL EN ORKES. Daar is onsekerheid oor nog drie ander Vioolconcerti, en of dit ook nie dalk deur Mozart gekomponeer is nie. In die program kan jy luister na ‘n deel uit Mozart se Eerste Vioolkonsert.

Donderdag 13 Desember 2018
21:10-22:00

Luister na ’n deel uit die overture tot Gluck se opera, EURISTEO, ‘n figuur uit die Griekse mitologie. Michael Haydn was die jonger broer van Josef Haydn en het min of meer dieselfde paadjie as sy broer geloop wat musiekopleiding betref. Hy het met sy dood in 1806 meer as 360 werke nagelaat wat beide geestelik en sekulêr van aard is. Hy het net een trompetkonsert gelewer wat dikwels verkeerdelik as sy Trompetkonsert No. 2 gemerk word. Die Trompetkonsert no. 1, is eintlik net twee dele van ‘n Divertimento van hom en nie n volwaardige konsert nie. Luister na die laaste deel uit die Trompetkonsert in C majeur. Die bekende trompetvirtuoos, Maurice Andre, is die solis.

Donderdag 6 Desember 2018
21:10-22:00

Luister na ’n werk van die Poolse komponis, Basvli Bohdanowich, wat geleef het van 1754 tot 1819. Hy is een van die komponiste uit daardie geweste wat dikwels in diens van die Kerk was. Laasgenoemde het egter ‘n stewige hand op die ontwikkeling van veral die simfonie as genre gehad. So het Pous Benedictus die 15de in 1794 geskryf dat die genre wel toegelaat kan word, maar dat dit ernstig in aard en nie te lank moet wees nie, wat sal lei tot verveling!

J.S. Bach het 19 klaviersuites gekomponeer waarvan ses as ENGELSE SUITES bekendstaan. Daar is onsekerheid oor die oorsprong van die titel. Een van die verklarings is dat Johann Christian Bach, die seun van J.S. Bach wat in Engeland gewoon het, die manuskripte onder oë gehad het. Hy het daarop geskryf, “vir die Engelse”. Maar daar is steeds onsekerheid waarom hierdie ses stelle juis vir die Engelse gemerk was!

Sergei Rachmaninoff het baie gehou van sy NAGWAAK uit een van sy Vespers. Dit is gebaseer op die teks van die seremonie van die Russies Ortodokse Kerk by die nagwaak van 'n geliefde. Dit is n a capella werk wat baie gevoelvol is. Dit word uitgevoer deur die Michael Glinka Koor.

Donderdag 29 November 2018
21:20-22:10

Luister na ’n verwerking van een van J.S. Bach se korale uit sy Paas Oratorio, deur Leopold Stokowski, ’n Pool wat hom in die Weste gaan vestig het as dirigent. Die CD, J.S. BACH, ORCHESTRAL TRANSCRIPTIONS, bevat ‘n hele aantal ander werke wat Stokowski verwerk het, soos die bekende TOCCATA EN FUGA in D mineur. Nog ’n item in die program is ’n gavotte van Arne. Die woord verwys na ’n volksdans wat uit die streek van Gavot in Suidoos-Frankryk kom. Daar is ook ‘n deel uit ‘n Divertimento van Mozart in E mol majeur, KV 563. Dit is interessant dat die divertimento, wat hoofsaaklik vir ’n groter ensemble gereserveer is, net vir drie strykinstrumente is: ‘n viool, ‘n altviool en ‘n tjello.