Nou op die lug

Deurnag (Donderdag)

00:00-04:30

Empty

Interaktief

Programme

TERUG

Dis Klassiek

Vorige Programme

Woensdag 26 Februarie 2020
21:10-22:00

Luister na ’n werk van Beethoven. Baie beskou die werk as ’n verwerking van sy Vioolkonsert, opus 61. Die werk vir klavier en orkes is gemerk opus 61a. Beethoven het destyds in die bekende komponis en musiekkenner, Clementi, vasgeloop. Dit was bekend daardie tyd dat meer gevestigde komponste hulle oor die nuwe geslag ontferm en raad en bystand gee. Beethoven was baie beïndruk met Clementi, en het vir hom ‘n paar mate van ‘n nuwe werk gewys. Dit was vir klavier en orkes en Beethoven sou dit later as ‘n volwaardige klavierkonsert wou voltooi, maar Clementi het nie belangestel nie en die jong Beethoven aanbeveel om eerder sy vioolkonsert te neem en dit as ’n klavierkonsert te “verwerk”. Beethoven het dit wel gedoen, maar met soveel veranderinge, soos ekstra kadensas, en ontwikkelings van temas dat kritici die werk as ’n aparte en onafhanklike werk gesien het. Vandag verwys mense daarna as Beethoven se Klavierkonsert no. 6 in D majeur, opus 61a.

Woensdag 19 Februarie 2020
21:10-22:00

Luister na die overture tot Leonard Bernstein se CANDIDE, ‘n operette gebaseer op ’n drama van Voltaire. Lillian Heldman se teks is gebruik vir die eerste aantal jare van opvoerings van CANDIDE, maar sedert 1974 word Hugh Wheeler se teks gebruik omdat dit nader aan die oorspronklike teks is.

Die tweede werk is Mozart se Vioolkonsert no. 1 in B mol majeur. Dié viool- en klaviervirtuoos het baie vroeg reeds met sy relatiewe groot skat van konserte vir die twee instrumente begin. Hy het op 16 jaar sy eerste vioolkonsert gelewer. Dit bevat nie ‘n baie moeilike solodeel nie, maar die hele werk getuig van die jong Mozart se lus vir die lewe.

Die laaste werk is die Klarinetkonsert no. 1 in C mineur van Louis Spohr. Dié Duitse komponis, wat as Ludwig Spohr gedoop is, het tien simfonieë, tien operas, 18 vioolkonserte, vier klarinetkonserte en vier oratorios gelewer. Ongelukkig word sy werke vandag nie so dikwels uitgevoer nie.

Woensdag 12 Februarie 2020
21:10-22:00

Mendelssohn het ‘n hele aantal reise in Europa onderneem, en is dikwels beïnvloed deur die omgewings, soos Skotland en Italië. Die plekke het groot indruk op hom gelaat en as inspirasie gedien vir groot werke soos twee van sy simfonieë. In hierdie program kan jy luister na die Skotse Simfonie, of die Simfonie no. 3 in A mineur. Hy sou later ook die Hebrides Overture skep, wat ook beinvloed is deur sy besoek aan Skotland.

Die ander werk van Mendelssohn is die Oveture tot RUY BLAS. Dis ‘n drama van Victor Hugo. Dit handel oor die intriges van die hof van Koning Carlos van Spanje. Mendelssohn was effe onwillig om sy hand aan die werk te slaan, maar het tog die overture gelewer, wat op baie orkeste se programlys verskyn.

Woensdag 5 Februarie 2020
21:10-22:00

Luister na die Simfonie in D mineur van Juan Arriaga. Hy is 'n Spaanse komponis wat geleef het van 1806 tot 1826. Hy het as kind reeds uitgeblink as musikant, en het heelwat werke in sy relatief kort lewe gekomponeer. Hy is sterk beïnvloed deur sowel Mozart as Mendelssohn.

Die tweede werk is die Konsert vir twee Klaviere en Orkes in E majeur van Mendelssohn. Hy het twee sulke konserte nagelaat. Dit is hoofsaaklik bedoel vir uitvoering deur die komponis en sy suster, Fanny. Felix en Fanny was sowel pianiste as komponiste, en het baie by mekaar kers opgesteek oor hulle werk.

Woensdag 29 Januarie 2020
21:10-22:00

Luister na die Simfonie no. 6 in B mineur van Peter Tsjaikofski. Hy het die werk vyf jaar ná sy vyfde simfonie voltooi. In ’n brief aan sy broer het hy vertel dat hy ’n nuwe simfonie gekomponeer het, maar nie tevrede was nie. Hy het dit toe opgeskeur en ’n nuwe een voltooi. Aanvanklik het Tsjaikofski dit as die Programsimfonie betitel. Hy het dit egter verander en eerder die subtitel, Passiesimfonie, gebruik. Later het vertalers dit effe vekeerd gehad en die benaming PATHETIQUE het vasgesteek. Die vertalers het op die titel besluit omdat hulle dit as ’n werk vol emosie beskryf het, veral wanhoop.

Woensdag 22 Januarie 2020
21:10-22:00

Luister na die Tjellokonsert no. 3 in C majeur van Carl Stamitz. Sy pa en broer was ewe bekende komponiste tydens die Mannheim-era. Dit was daardie tyd mode dat komponiste in Europa na Mannheim gegaan het, waar ‘n groot orkes tot komponiste se beskikkking was om die jong belowende musici se werke te kon uitvoer, en waar komponiste mekaar beïnvloed het. Carl Stamitz se werk wys heelwat invloede wat moontlik van komponiste soos Mozart kon gekom het. Laasgenoemde het wel vir ’n kort tydjie in Mannheim vertoef, maar was nie juis in sy skik met die modegier van destyds nie.

Die tweede werk is Mozart se Haffner-simfonie. Dit eintlik sy Simfonie no. 35 in D majeur. Die komponis het dikwels opdragwerk gekry van vooraanstaande musiekliefhebbers. Mozart het graag sulke aanbiedinge aanvaar, aangesien hy nie in diens van die adel of kerk was soos in die geval van komponiste soos Haydn nie. Die Haffners was ‘n bekende familie wat in Wene gewoon het. Hulle sou later nog ’n werk aanvra, die bekende Haffner-serenade.

Woensdag 15 Januarie 2020
21:10-22:00

Luister na die Klavierkonsert no. 2 in B mol majeur van Joseph Beethoven. Die werk is deel van ’n aantal werke wat as Beethoven se vroeë era beskou word.  Beethoven het reeds aantekenings oor die werk so vroeg as 1780 gemaak, lank voordat hy aan sy Klavierkonsert no.1 begin werk het. Hy het dit in 1787 voltooi, maar later daaraan gewerk en dit is uiteindelik in sy huidige vorm in 1801 gepubliseer. Beethoven self het as solis opgetree tydens die première in Wene.

Die tweede werk in die program is die Trompetkonsert in A mol majeur van Leopold Aruturian. Hy was van Armeense afkoms, maar word as ’n Russiese komponis beskou. Sy werk het sterk ooreenkomste mey sy landgenoot, Aram Khatshaturian. Alhoewel hy meer as musikant opgetree het, was dit sy bydrae tot die moderne trompet- en tubarepertoiums wat indruk gemaak het. Hy het vir elk van die koperblaasinstrtumente ‘n concerto nagelaat.

Woensdag 18 Desember 2019
21:10-22:00

Luister na die Vioolkonsert no. 22 van Giovanni Viotti. Hy was ‘n voorste violis, en het nie minder nie as 29 vioolkonserte nagelaat. Interessant is die feit dat hy ook ’n operageselskap op die been gebring het om operakomponiste die geleentheid te gee om hulle werk ten toon te stel.

Die tweede werk is die Suite no. 2 van Mikail Ippolotof-Iwanof. Dit vorm deel van sy twee versamelings danse in die vorm van suites, wat hy gekomponeer het oor sy indrukke van Georgië, waar hy elf jaar lank gewoon en werk het. Hierdie versameling werke staan as die Kaukasiese Sketse bekend. Georgië word omvou deur die twee Kaukasiese bergreekse.

Woensdag 11 Desember 2019
21:10-22:00

Luister na die Simfonie no. 1 van Haydn. Daar word dikwels na die komponis as die VADER VAN DIE SIMFONIE verwys. Hy het ongeveer 104 van dié genre nagelaat, maar daar is onsekerheid of dit die presiese getal is. ’n Verdere vraag is die orde waarin die werke gekomponeer is. Alhoewel die werk in D majeur as die Simfonie no. 1 gemerk is, getuig die inhoud van ’n meer komplekse werk as een van ‘n beginnerkomponis.

Die tweede werk is Bernhard Crusell se Fagotkonsert in B mol majeur. Dié Finse komponis het geleef van 1775 tot 1838. Hy het benewens sy Fagotkonserte ook die vir klarinet en orkes nagelaat.

Edvard Grieg is een van die Skandinawiese komponiste wat baie gedoen het om volksmusiek uit daardie geweste bekend te stel, en dan ook in in ’n meer klassieke styl. So het Grieg sy Noorweegse Danse, opus 35 gekomponeer asook sy Liriese Suite, opus 54, gebasser op volksmelodieë.

Woensdag 27 November 2019
21:10-22:00

Luister na die Konsert vir Twee Klaviere in A mol majeur van Felix Mendelssohn. Die komponis het ’n groot liefde vir die klavier gehad. Hier dink ’n mens aan sy talle liedere sonder woorde. Hy het ook twee concerti vir soloklavier en orkes gekomponeer, no. 1 in G mineur en no 2. in D mineur. Tussendeur die twee groot werke het Mendelssohn wel nog ’n Konsert vir Klavier in A mineur voltooi, maar dit was net met begeleiding deur strykorkes. Hy het ook sy twee groot concerti vir twee klaviere en orkes voltooi, nl. die een in A mol majeur, wat in hierdie program gehoor kan word; en die een in E majeur.